Mieszane rasy „doodle” pod lupą: dlaczego tak często sprawiają kłopoty

Labradoodle, cockapoo i cavapoo od lat robią furorę w mediach społecznościowych jako idealne psy rodzinne.

Najnowsze badania mocno ten obraz komplikują.

Modne kundelki z domieszką pudla sprzedaje się jako spokojne, łatwe do wychowania i świetne dla alergików. Analiza tysięcy psów pokazuje jednak, że w zachowaniu wielu z nich wcale nie jest tak kolorowo, jak obiecuje marketing hodowców.

Moda na „doodle” – skąd ten szał na mieszane rasy

Labradoodle, cockapoo i cavapoo to tzw. designer dogs – psy uzyskane z celowego krzyżowania popularnych ras, najczęściej pudla z innymi ukochanymi przez ludzi czworonogami. Właściciele liczą, że dostaną „najlepsze z obu światów”: urok i łagodność rasy rodzinnej plus inteligencję oraz sierść pudla, która mniej uczula.

Przez ostatnią dekadę te psy stały się symbolem „nowoczesnego pupila”. Influencerzy pokazują je na Instagramie, celebryci pozują z nimi na okładkach, a hodowcy podkręcają przekaz: ma być spokojnie, rodzinnie i bez alergii. W efekcie popyt rośnie, a razem z nim ceny szczeniąt.

Wizerunek idealnego, bezproblemowego psa rodzinnego w przypadku „doodle” w dużej części opiera się na obietnicach, a nie na twardych danych.

Ogromne badanie: ponad 9 tysięcy psów poddanych analizie

Aby sprawdzić, jak naprawdę zachowują się modne mieszanki z pudlem, naukowcy z Royal Veterinary College w Wielkiej Brytanii sięgnęli po solidne narzędzie – kwestionariusz C-BARQ (Canine Behavioral Assessment and Research Questionnaire). To standaryzowany zestaw pytań, który opisuje 24 różne zachowania u psów.

W badaniu uwzględniono dane o 9 402 psach. Wśród nich znalazły się trzy „doodle”:

• cockapoo – mieszanka pudla z cocker spanielem angielskim,
• cavapoo – miks pudla z cavalier king charles spanielem,
• labradoodle – połączenie pudla z labradorem retrieverem.

Dla każdego z tych krzyżówek porównano wyniki z wynikami dwóch ras wyjściowych. Naukowcy sprawdzali między innymi:

• agresję wobec opiekuna,
• agresję wobec obcych osób,
• reakcję na inne psy,
• podatność na strach,
• problemy z zostawaniem samemu w domu,
• poziom pobudliwości i łatwość „nakręcania się”.

Każde zachowanie oceniono, czy mieszaniec wypada lepiej, gorzej czy podobnie jak czystorasowy odpowiednik. Dzięki temu można było sprawdzić, czy krzyżowanie faktycznie „poprawia charakter”, czy wręcz przeciwnie – wzmacnia kłopotliwe cechy.

Wyniki, których mało kto się spodziewał

Badanie nie zostawia zbyt wiele miejsca na optymistyczne interpretacje dla fanów modnych mieszańców. W niemal połowie porównań krzyżówki wypadały gorzej niż ich rasy rodzicielskie.

Czyli w praktyce: znacznie częściej mieszaniec zachowywał się mniej pożądanie niż czystorasowy pies, niż odwrotnie. Twarde dane nie zgadzają się z obiegowym przekonaniem, że „kundelek z pudlem na pewno będzie łatwiejszy”.

Blisko połowa analizowanych cech wypadła na niekorzyść modnych mieszańców. Polepszenie zachowania zdarzało się rzadko.

Cockapoo na czele listy najbardziej problematycznych mieszańców

Najgorzej w zestawieniu wypadł cockapoo. W 16 na 24 oceniane zachowania ta mieszanka radziła sobie gorzej niż rasy, z których powstała. Szczególnie często pojawiały się:

• agresja skierowana do właściciela,
• agresywne reakcje wobec obcych,
• nadmierna pobudliwość i brak umiejętności wyciszenia się.

Cavapoo również nie okazał się łatwym psem. Gorzej niż rasy rodzicielskie wypadał w 11 z 24 obszarów. Wyraźnie częściej występowały u niego:

• silna lękliwość wobec innych psów,
• problemy z zostawaniem samemu w domu,
• zachowania związane z lękiem separacyjnym (np. wycie, niszczenie przedmiotów).

Labradoodle prezentuje się nieco łagodniej. W pięciu kategoriach wypadał gorzej niż labrador czy pudel, ale w sześciu zachowywał się wręcz lepiej, na przykład rzadziej okazywał agresję wobec opiekuna i innych psów niż pudel czystej krwi. To pokazuje, że nie każda mieszanka z pudlem automatycznie oznacza ten sam pakiet problemów.

Biznes za miliard dolarów i marketingowe mity

Rynek psów „doodle” szacuje się obecnie na ponad miliard dolarów rocznie. Hodowcy i pośrednicy korzystają z prostego przekazu: ładne, przytulne, mądre, rodzinne, „hypoalergiczne”. Wiele rodzin kupuje szczenię właśnie na podstawie takiej obietnicy.

Naukowcy zwracają uwagę, że większość tych stwierdzeń nie ma potwierdzenia w badaniach. Nie ma gwarancji, że mieszaniec:

• będzie lepiej znosił dzieci niż rasa wyjściowa,
• okaże się łatwiejszy w szkoleniu,
• będzie faktycznie mniej uczulający dla alergików.

Ładna, kręcona sierść i modna nazwa nie mówią zbyt wiele o tym, jak pies będzie reagował na stres, samotność czy obce osoby.

Ryzyko rozczarowania i porzucenia psa

Gdy oczekiwania są wygórowane, a rzeczywistość inna, ucierpieć może przede wszystkim zwierzę. Właściciel nastawiony na „łatwego pieska do przytulania” często nie jest przygotowany na:

• konieczność konsekwentnego szkolenia,
• duży poziom energii i potrzebę ruchu,
• lęk separacyjny i związane z nim niszczenie mieszkania,
• reakcje agresywne, wynikające z lęku lub frustracji.

Z takiej mieszanki rodzi się presja, frustracja i konflikty w domu. W skrajnych przypadkach kończy się to oddaniem psa do schroniska lub do kolejnego właściciela. Naukowcy podkreślają, że lepsza wiedza o typowych cechach danej mieszanki mogłaby ograniczyć liczbę takich dramatów.

Nie „zły pies”, lecz źle dobrany do rodziny

Autorzy badania zaznaczają, że wyniki nie mówią, iż mieszane rasy tego typu to „złe psy”. Wiele z nich może być wspaniałymi towarzyszami, jeśli trafią do odpowiednich osób i dostaną właściwe wychowanie.

Największym problemem nie jest sam pies, tylko rozjazd między realnym temperamentem zwierzęcia a oczekiwaniami człowieka.

Osoba aktywna, gotowa pracować z psem, chodzić na treningi i poświęcić czas na socjalizację, często świetnie poradzi sobie z energicznym cockapoo. Rodzina, która szuka „pluszaka do kanapy” i większość dnia spędza poza domem, może przeżyć niemiłą niespodziankę.

Jak mądrze podejść do zakupu modnego mieszańca

O co pytać hodowlę i na co zwrócić uwagę

Przed decyzją o psie typu labradoodle, cockapoo czy cavapoo warto:

• sprawdzić, jakie zachowania są typowe dla ras wyjściowych,
• zapytać hodowcę o charakter rodziców, nie tylko o wygląd,
• odwiedzić szczenię kilka razy i poobserwować je w różnych sytuacjach,
• skonsultować się z behawiorystą, jeśli coś budzi wątpliwości,
• uczciwie ocenić swój tryb życia i ilość czasu na szkolenie.

Dobrze poprowadzony „doodle” może być świetnym towarzyszem – potrzebuje jednak czegoś więcej niż ładnego legowiska i modnej obroży. To zwykle bardzo bystre psy, które szybko się nudzą, a wtedy zaczynają szukać „zajęcia” na własną łapę.

Dlaczego C-BARQ w ogóle ma znaczenie

C-BARQ to narzędzie, które pozwala porównać psy w sposób powtarzalny i uporządkowany. Oczywiście każdy pies jest indywidualnością, ale gdy zbierze się dane o tysiącach zwierząt, zaczynają się wyłaniać charakterystyczne wzorce dla danej rasy lub typu mieszańca.

Dla przyszłego opiekuna oznacza to możliwość bardziej świadomej decyzji. Zamiast wierzyć reklamom, może sięgnąć do wyników takich analiz i zadać sobie pytanie: czy na pewno jestem gotowy na psa, który częściej niż inne typy ma kłopoty z lękiem separacyjnym albo reaguje zbyt emocjonalnie na obcych?

W praktyce najbezpieczniej traktować modne mieszanki podobnie jak każdą inną rasę: upewnić się, że ich typowe potrzeby pasują do codziennego życia właściciela, że w budżecie jest miejsce na szkolenie i że cała rodzina rozumie, iż nawet najpiękniejszy pies potrafi mieć trudny charakter.