Chcesz więcej szczęścia? Naukowcy radzą: częściej zachowaj coś dla siebie

Nowe badania sugerują, że czasem lepiej ugryźć się w język i zatrzymać dobre wieści dla siebie, niż od razu je rozgłaszać.

Naukowcy z USA sprawdzili, co się dzieje, gdy człowiek nie od razu dzieli się radosną nowiną z innymi. Wyniki zaskoczyły nawet badaczy: milczenie w niektórych sytuacjach może podnosić poziom szczęścia, dodawać energii i sprawiać, że czujemy się bardziej spełnieni.

Badanie, które stawia na głowie „podziel się radością”

Przez lata słyszeliśmy, że szczęście rośnie, gdy je udostępniamy. Zadzwoń do przyjaciółki, wrzuć posta, opowiedz rodzinie. Tymczasem analiza przeprowadzona na około 500 osobach pokazała coś innego.

Aż 76 procent badanych przyznało, że ich pierwszym odruchem po otrzymaniu dobrej wiadomości jest powiedzenie o niej komuś bliskiemu. Intuicyjne? Tak. Ale z perspektywy psychologii nie zawsze najbardziej korzystne.

Badacze opisują, że zatrzymanie pozytywnej informacji tylko dla siebie przez jakiś czas może działać jak osobista bateria: ładuje nasz nastrój, motywację i poczucie sprawczości.

Wnioski opublikowane przez amerykańskie środowisko psychologiczne sugerują, że w przypadku dobrych wieści ciche celebrowanie w głowie bywa skuteczniejsze niż natychmiastowe ogłoszenie światu.

Dlaczego sekret potrafi uszczęśliwiać

Główny autor badań, Michael Slepian z uniwersytetu Columbia, od lat zajmuje się tym, jak tajemnice wpływają na psychikę. Zazwyczaj mówimy o nich w negatywnym kontekście: ciężar, wstyd, stres. Ale jest i druga strona medalu – tajemnice pozytywne .

Chodzi o takie sytuacje jak:

• pierścionek zaręczynowy schowany w szufladzie i planowana niespodzianka,
• wczesna ciąża, o której wie tylko para,
• bilet na wymarzoną podróż kupiony w tajemnicy,
• prezent dla bliskiej osoby długo przygotowywany po cichu,
• informacja o nowej pracy, zanim pozna ją obecny szef i współpracownicy.

Takie „dobre sekrety” działają inaczej niż te pełne lęku czy wstydu. Psycholog wskazuje, że w przypadku pozytywnych tajemnic mamy do czynienia z mieszanką ekscytacji, ciekawości, wyobrażania sobie przyszłej radości. To wszystko przekłada się na realny zastrzyk energii.

Pozytywny sekret staje się małą prywatną przestrzenią, w której człowiek może spokojnie smakować radość, zanim świat zacznie go oceniać, komentować i zadawać pytania.

Emocje przy takich tajemnicach – szczególnie entuzjazm i nadzieja – są dobrze znanymi czynnikami sprzyjającymi odnowie sił psychicznych. Badani często opisywali, że czują się „naładowani” samą myślą o tym, co wkrótce się wydarzy.

Jak przeciągnąć przyjemność, zamiast ją spalić w minutę

Efekt sekretu nie trwa bez końca. Zaskoczenie, ekscytacja, „motyle w brzuchu” to emocje krótkotrwałe. Naukowcy zwracają uwagę, że wiele osób zużywa cały potencjał danej sytuacji w jednym momencie – natychmiast mówiąc wszystkim o tym, co się stało.

Slepian podkreśla, że kiedy planujemy ujawnienie dobrej wiadomości, bardzo często poświęcamy czas na wyobrażanie sobie reakcji innych: ich min, słów, wzruszenia. I właśnie to mentalne przeżywanie na nowo przedłuża przyjemność.

Im dłużej człowiek w wyobraźni widzi radość drugiej osoby, tym częściej wraca do pozytywnych emocji, które poprawiają samopoczucie tu i teraz.

Z badań wynika, że dobrze dobrany moment i sposób przekazania dobrej wiadomości może wielokrotnie „odtwarzać” naszą radość: wcześniej w myślach, później w realnym życiu, a potem jeszcze w powrotach pamięcią do tej sceny.

Ciche cele działają lepiej niż głośne deklaracje

To nie jedyne dane pokazujące korzyści z trzymania języka za zębami. Naukowcy z uniwersytetu w Nowym Jorku sprawdzili, jak zachowują się osoby, które głośno ogłaszają swoje cele, i te, które zostawiają je dla siebie.

Różnica jest wyraźna: ci, którzy nie rozgłaszali swoich planów, pracowali dłużej i bardziej konsekwentnie. Psychologowie tłumaczą to tak: publiczna deklaracja często daje nam złudne poczucie, że już „jesteśmy w drodze”, że coś osiągnęliśmy. Pojawia się fałszywa satysfakcja, która zmniejsza motywację do faktycznego działania.

Kiedy cel pozostaje prywatny, źródło satysfakcji przesuwa się z mówienia na realny postęp – krok po kroku.

Kiedy lepiej mówić, a kiedy milczeć

Nie oznacza to, że trzeba zamknąć się w sobie i nikomu nic nie mówić. Chodzi raczej o świadomy wybór, co i kiedy wypowiedzieć na głos. Psychologowie wskazują kilka sytuacji, w których milczenie może działać na naszą korzyść.

Radosne wiadomości, które chcemy „podgrzać”

Wybrane informacje dają większą przyjemność, gdy pozostają chwilowo tylko nasze:

• nowa relacja, o której chcemy na początku zdecydować w spokoju, czy ma sens,
• wstępna oferta pracy, gdy nic nie jest jeszcze podpisane,
• plan zmiany miasta lub kraju, wymagający oswojenia w głowie,
• pomysł na prezent lub niespodziankę dla bliskiej osoby.

W takich sytuacjach intymność informacji pozwala spokojniej przeżyć emocje i przygotować się na konsekwencje.

Cele, które wymagają długiej pracy

Tu działa mechanizm opisany w badaniu z Nowego Jorku. Jeśli marzysz o zmianie zawodu, zrzuceniu kilku kilogramów czy ukończeniu kursu, ciche działanie często okazuje się bardziej skuteczne niż wrzucenie wszystkiego do mediów społecznościowych.

Wsparcie innych jest cenne, ale zbyt wczesne pochwały i gratulacje potrafią rozmyć napięcie, które pcha do wysiłku.

Jak praktycznie wykorzystać „moc milczenia”

Psychologowie proponują kilka prostych kroków, które pozwalają skorzystać z opisanych efektów bez popadania w skrajności.

• Wybierz jedną dobrą wiadomość, którą zatrzymasz tylko dla siebie choćby przez kilka dni. Obserwuj, co dzieje się z twoim nastrojem.
• Zanim coś ogłoszisz, zadaj sobie pytanie : „Czy teraz mówię to dla własnej satysfakcji, czy to rzeczywiście komuś pomoże?”
• Przy ważnych celach zapisz je na kartce zamiast publikować w sieci. Wróć do nich po tygodniu i zobacz, ile realnie zrobiłeś.
• Planując niespodziankę, świadomie „odtwarzaj” w wyobraźni reakcję drugiej osoby