Krwawią ci dziąsła? Twój organizm może wołać o jeden brakujący składnik

Krwawienie z dziąseł zwykle zrzucamy na zbyt mocne szczotkowanie albo „słabą szczoteczkę”.

Tymczasem organizm może sygnalizować poważniejszy problem.

Coraz więcej ekspertów zwraca uwagę, że czerwony ślad na szczoteczce bywa pierwszą, bardzo wczesną wskazówką niedoboru ważnej witaminy. Nie chodzi wyłącznie o estetykę uśmiechu, ale o kondycję naczyń krwionośnych, skóry i odporności.

Kiedy krwawią dziąsła, nie zawsze chodzi o kamień nazębny

Dentysta najczęściej usłyszy od pacjenta: „pewnie za mocno myję zęby” albo „mam genetycznie słabe dziąsła”. Krwawienie przy myciu faktycznie często łączy się z kamieniem, stanem zapalnym przyzębia i kiepską higieną jamy ustnej. Ale to niejedyna możliwość.

Przeczytaj również: Krwawią ci dziąsła? Ten brak w diecie może być prawdziwym winowajcą

W filmach, które zdobywają miliony wyświetleń w social media, lekarze coraz częściej przypominają: powtarzające się krwawienia mogą mówić bardzo dużo o tym, co ląduje na naszym talerzu. Jednym z częstszych winowajców okazuje się niedobór witaminy C.

Utrzymujące się krwawienie z dziąseł bywa jednym z pierwszych sygnałów, że organizm ma zbyt mało witaminy C i gorzej wytwarza kolagen – białko wzmacniające dziąsła i naczynia krwionośne.

Witamina C – dlaczego ma tak silny związek z dziąsłami

Witamina C, czyli kwas askorbinowy, kojarzy się głównie z odpornością. Tymczasem jej rola jest znacznie szersza. Bez niej organizm nie jest w stanie prawidłowo produkować kolagenu – białka, które „spina” tkanki w jedną całość.

Przeczytaj również: Jedna kuracja antybiotykiem może zmienić jelita nawet na 8 lat

Kolagen odpowiada za elastyczność i wytrzymałość:

• dziąseł i innych tkanek przyzębia,
• skóry i błon śluzowych,
• ścian naczyń krwionośnych,
• ścięgien i stawów.

Jeśli brakuje witaminy C, nowy kolagen powstaje w zbyt małych ilościach lub ma gorszą jakość. Dziąsła stają się delikatne, łatwo się uraziają i zaczynają krwawić nawet przy delikatnym dotknięciu szczoteczką czy nitką dentystyczną.

Przeczytaj również: Niewidoczny aparat na zęby krok po kroku: jak naprawdę wygląda leczenie

Nie tylko krwawienie – inne sygnały niedoboru

Niski poziom witaminy C może objawiać się na wiele sposobów. Krwawiące dziąsła to jeden z bardziej charakterystycznych, lecz zwykle nie jedyny znak.

W skrajnych przypadkach, przy bardzo dużym i długotrwałym niedoborze witaminy C, rozwija się szkorbut – choroba, która kiedyś dziesiątkowała żeglarzy podczas długich rejsów. Jej wczesne objawy to m.in. silne krwawienie z dziąseł, bóle stawów, ogromne zmęczenie i rany, które prawie się nie goją.

Ile witaminy C potrzebuje dorosły człowiek

Ludzki organizm nie umie sam wytwarzać witaminy C i nie gromadzi jej dużych zapasów. Oznacza to, że trzeba ją dostarczać regularnie – najlepiej z codziennej diety.

Zalecane dzienne spożycie dla dorosłych zwykle mieści się w przedziale około 75–90 mg na dobę, w zależności od płci, masy ciała i stylu życia. Palacze, osoby pijące dużo alkoholu albo żyjące w przewlekłym stresie mogą potrzebować nieco więcej, bo ich organizm szybciej zużywa antyoksydanty.

Najkorzystniej jest przyjmować witaminę C w małych porcjach w ciągu dnia, zamiast „bomby” raz na jakiś czas. Organizm wydala nadmiar z moczem, więc jednorazowo nie wykorzysta ogromnej dawki.

Naturalne źródła witaminy C w polskiej kuchni

Wbrew pozorom wcale nie trzeba sięgać codziennie po egzotyczne owoce. Wiele bardzo dobrych źródeł witaminy C rośnie tuż za rogiem, w ogródkach i na polach.

Produkty szczególnie zasobne w witaminę C

• papryka (szczególnie czerwona) – jedna większa sztuka może pokryć dzienne zapotrzebowanie,
• czarna porzeczka – klasyk w dżemach i sokach, ale świeża ma zdecydowanie więcej witaminy,
• natka pietruszki – kilka łyżek do zupy lub sałatki dostarcza sporą dawkę,
• brokuły i brukselka – najlepiej gotowane krótko na parze,
• truskawki, maliny, owoce dzikiej róży, agrest,
• cytrusy: pomarańcze, mandarynki, grejpfruty, cytryny,
• kiszonki, zwłaszcza kiszona kapusta – pod warunkiem że nie jest rozgotowana.

Gotowanie w dużej ilości wody i długie duszenie wyraźnie obniżają zawartość witaminy C. Lepiej wybierać krótkie gotowanie na parze, jedzenie warzyw na surowo albo dorzucać je do potraw na sam koniec.

Krwawiące dziąsła – kiedy to może być problem stomatologiczny

Nawet jeśli dieta pozostawia sporo do życzenia, nie wolno zakładać, że krwawienie zawsze oznacza niedobór. Stomatolodzy wymieniają kilka innych częstych przyczyn:

• stan zapalny dziąseł związany z kamieniem i płytką nazębną,
• zbyt agresywne szczotkowanie twardą szczoteczką,
• złe używanie nici dentystycznej lub wykałaczek,
• źle dopasowana proteza albo aparat ortodontyczny,
• niektóre leki, w tym część preparatów rozrzedzających krew,
• choroby ogólnoustrojowe, w tym zaburzenia krzepnięcia.

Jeśli dziąsła krwawią regularnie przez kilka dni, pojawia się nieprzyjemny zapach z ust, a zęby zaczynają wyglądać na „dłuższe” (co sugeruje cofanie się dziąseł), warto jak najszybciej odwiedzić gabinet stomatologiczny. Wczesne leczenie chorób przyzębia pozwala uniknąć rozchwiania i utraty zębów.

Krwawienie, które nie mija mimo delikatnego szczotkowania, dobrej pasty i regularnej higienizacji, wymaga diagnozy. Czasem wystarczy poprawa diety, czasem konieczne jest leczenie przyzębia lub zmiana leków.

Jak zadbać o dziąsła i poziom witaminy C na co dzień

Strategia jest prosta: z jednej strony porządna pielęgnacja jamy ustnej, z drugiej – regularne dostarczanie organizmowi składników, których potrzebuje do regeneracji.

Proste kroki, które możesz wprowadzić od dziś

Niektóre osoby, szczególnie starsze, przyjmujące wiele leków albo z chorobami jelit, mogą mieć kłopot z wchłanianiem witaminy C z pożywienia. W takiej sytuacji lekarz może zaproponować suplementację w dopasowanej dawce.

Gdy sygnały się kumulują

Jeśli zauważasz u siebie kilka objawów jednocześnie – krwawiące dziąsła, łatwe siniaczenie, wolniejsze gojenie się drobnych skaleczeń, większą podatność na infekcje – dobrze jest porozmawiać o tym zarówno z dentystą, jak i lekarzem rodzinnym. Krótki wywiad i ewentualne badania krwi często wystarczają, by znaleźć przyczynę i wprowadzić proste zmiany.

Dbanie o odpowiednią ilość witaminy C nie sprowadza się tylko do „łykania tabletki na odporność w sezonie infekcji”. Ten składnik odgrywa istotną rolę w jakości kolagenu, kondycji dziąseł, skórze i naczyniach krwionośnych. Dlatego krew na szczoteczce warto potraktować jak ostrzeżenie – organizm rzadko wysyła taki sygnał bez powodu.