Ceny paliw biją rekordy. Zaskakująca reakcja kierowców na elektryki i hybrydy

Tankowanie za ponad sto złotych zaczyna być nową normą, a kierowcy gorączkowo szukają sposobu, jak uciec przed rachunkami na stacji.

Rosnące napięcia na Bliskim Wschodzie i skok notowań ropy błyskawicznie przebijają się do portfeli. Na stacjach drożeje każde zatankowane 10 litrów, więc wielu kierowców po raz pierwszy naprawdę poważnie patrzy na samochody elektryczne i hybrydowe – choć to wcale nie znaczy, że salony nagle przeżywają oblężenie.

Wojna, ropa i szok na stacjach: skąd ten nowy skok cen

Nowa fala podwyżek paliw nie jest chwilowym zawirowaniem. Przez rejon Zatoki Perskiej przepływa około jedna piąta globalnych dostaw ropy. Kiedy rośnie ryzyko zablokowania tego korytarza, rynek reaguje natychmiast – baryłka drożeje, a za kilka tygodni drożeją też rachunki przy dystrybutorze.

W Stanach Zjednoczonych średnia cena podstawowej benzyny sięgnęła ponad 3,5 dolara za galon, rosnąc o kilkanaście procent w kilka dni i ponad jedną piątą w skali miesiąca. W Europie trend jest podobny: kierowcy widzą, jak z tygodnia na tydzień słupki na pylonach idą w górę.

Przeczytaj również: Te 7 rzeczy w aucie warto sfotografować przed oddaniem do serwisu

Skok cen paliw działa jak zimny prysznic: nagle liczy się każdy litr, a temat zużycia paliwa wraca na pierwsze miejsce przy wyborze auta.

W takiej atmosferze wraca pytanie, które wielu kierowców zadało sobie już w 2022 roku: czy to wreszcie moment, żeby przesiąść się na samochód elektryczny lub przynajmniej hybrydę?

Gwałtowny wybuch zainteresowania elektrykami w internecie

Serwisy ogłoszeniowe i porównywarki aut notują efekt natychmiast. Wraz z pierwszą falą drożyzny rośnie liczba wyszukiwań modeli elektrycznych, hybrydowych i hybryd plug-in. Kierowcy próbują zorientować się, ile realnie mogą zaoszczędzić na paliwie i jakie są dopłaty lub ulgi podatkowe.

Przeczytaj również: Mechanik bez wahania wskazał jedną markę: tą jeździ się najdłużej

Analitycy rynku zauważają typowy schemat: najpierw eksplozja kliknięć, później dopiero, z dużym opóźnieniem, zmiana w rejestracjach. Ludzie w pierwszym odruchu nie biegną do salonu, tylko do kalkulatora.

Eksperci prognozują, że trwały wzrost cen paliw przesuwa popyt w stronę aut oszczędnych – zarówno elektrycznych, jak i spalających mniej paliwa tradycyjnych modeli.

Badania firm zajmujących się analizą rynku motoryzacyjnego pokazują, że kiedy paliwo drożeje, rosną udziały w rynku samochodów ekonomicznych, a tracą głównie duże, paliwożerne SUV-y i limuzyny. Nie dzieje się to jednak z dnia na dzień. Kierowcy zaczynają od ograniczenia przejazdów, łączenia obowiązków w jeden dłuższy wyjazd, szukania tańszych stacji. Dopiero w kolejnym kroku rozważają zmianę auta.

Przeczytaj również: Prosty trik za kierownicą, który realnie obniża spalanie auta

Hybryda na pierwszym planie, elektryk błyszczy na rynku wtórnym

Obecna sytuacja zastała producentów w dość niewygodnym momencie. Po fali inwestycji w pełne elektryki wielu z nich zaczęło ostrożniej podchodzić do nowych projektów na prąd, bo marże okazały się niższe, a systemy dopłat w kilku krajach zostały ograniczone. Do oferty wracały więc klasyczne silniki spalinowe, często w masywnych, dobrze zarabiających SUV-ach.

Skok cen benzyny wywraca tę logikę. Modele mocno spalające paliwo nagle przestają pasować do nastrojów na rynku. Zyskują za to klasyczne hybrydy – szczególnie te bez konieczności ładowania z gniazdka, które wystarczy zatankować jak zwykłe auto, a które dzięki elektrycznemu wsparciu spalają wyraźnie mniej.

Dla wielu rodzin hybryda staje się kompromisem: niższe rachunki za paliwo bez rewolucji w stylu życia czy instalacji domowej ładowarki.

Dużą rolę odgrywa tu bariera finansowa. Eksperci ostrzegają, że próba poradzenia sobie z drożyzną na stacjach poprzez zakup nowego auta może łatwo zamienić problem kilkudziesięciu złotych tygodniowo w zobowiązanie kredytowe liczone w dziesiątkach tysięcy euro czy dolarów. W krajach, gdzie właśnie wygasły dopłaty do aut na prąd, wielu klientów po prostu wstrzymuje decyzje o zakupie.

Elektryki z drugiej ręki wracają do łask

Na horyzoncie pojawia się za to inny zwycięzca: używane auta elektryczne. Firmy handlujące samochodami masowo szukają takich pojazdów na aukcjach flotowych i leasingowych, licząc na szybkie odbicie popytu. Ponieważ pierwsza fala elektryków trafiła na rynek kilka lat temu, teraz coraz więcej egzemplarzy kończy leasing i ląduje w komisach.

• niższa cena zakupu niż w salonie
• brak wydatków na paliwo w codziennej jeździe miejskiej
• często nadal aktywna gwarancja na baterię
• mniejsze opłaty za parkowanie w wielu miastach

Wyższe rachunki za benzynę zmieniają więc proporcje: zanim masowy klient zdecyduje się na nowe, drogie auto elektryczne z salonu, szybciej zainteresuje się tańszą hybrydą lub kilkuletnim elektrykiem z drugiej ręki.

Dlaczego kierowcy zwlekają z decyzją o zmianie auta

Nawet przy bardzo wysokich cenach paliwa zakup nowego samochodu nie jest dla większości ludzi prostą kalkulacją. Dochodzą obawy o stabilność dochodów, niepewność co do przyszłych regulacji, a także prozaiczne problemy z kredytem. W wielu krajach stopy procentowe wciąż pozostają wysokie, a to podnosi raty finansowania auta.

Dodatkowo pozostaje pytanie, jak długo utrzyma się obecny poziom cen paliw. Kierowcy pamiętają już przynajmniej dwie fale drożyzny na stacjach w ostatnich latach. Część z nich liczy, że tak jak wcześniej, po kilku miesiącach nastąpi korekta i kupno nowego samochodu straci sens ekonomiczny.

Niepewność hamuje też zakupy aut czysto elektrycznych. Część kierowców boi się spadku wartości takiego samochodu, inni nie są przekonani co do trwałości baterii. W głowach wielu wciąż krąży pytanie: „Co będzie, jeśli za pięć lat technologia pójdzie tak do przodu, że mój model mocno straci na wartości?”.

Co rosnące ceny paliw oznaczają dla Polski

Choć przytoczone dane i analizy dotyczą głównie Stanów Zjednoczonych i największych krajów Europy Zachodniej, mechanizmy psychologiczne są bardzo podobne także nad Wisłą. Polscy kierowcy równie mocno odczuwają każde 10 groszy różnicy na dystrybutorze, a ruch w wyszukiwarkach i serwisach z ogłoszeniami samochodowymi potrafi zmienić się z tygodnia na tydzień.

Rynek w Polsce ma jednak swoją specyfikę. Flota jeżdżących po drogach aut jest starsza niż na Zachodzie, a znaczną część sprzedaży stanowią samochody używane sprowadzane z zagranicy. To oznacza, że fala zainteresowania elektrykami może najpierw uderzyć w segment kilkuletnich aut na prąd, które dopiero zaczynają pojawiać się w ogłoszeniach.

Dla miejskich kierowców, którzy pokonują dziennie kilkadziesiąt kilometrów i mają dostęp do gniazdka w domu czy miejscu pracy, elektryk może stać się realną alternatywą. Z kolei dla mieszkańców mniejszych miejscowości hybryda – zwłaszcza taka bez konieczności ładowania – bywa bezpieczniejszym wyborem, bo pozwala na dalsze trasy bez szukania szybkiej ładowarki.

Jak samemu policzyć, czy zmiana napędu ma sens

Decyzja o przesiadce na inny rodzaj napędu wymaga spokojnej kalkulacji. Warto zacząć od prostych pytań:

• ile rocznie pokonuję kilometrów i jaką część w mieście, a jaką w trasie,
• ile realnie wydaję miesięcznie na paliwo,
• jakim budżetem na zakup lub ratę dysponuję bez nadwyrężania domowych finansów,
• czy mam gdzie ładować auto elektryczne i z jaką częstotliwością,
• jaki będzie koszt serwisu i ubezpieczenia nowego typu pojazdu.

Dopiero po zebraniu tych danych można porównać kilka scenariuszy: pozostanie przy obecnym aucie, zakup tańszej hybrydy, wejście w segment używanych elektryków lub od razu nowy model z salonu. Same wysokie ceny paliwa to za mało, by decyzja była rozsądna – potrzebna jest też stabilność domowego budżetu i przynajmniej kilkuletnia perspektywa użytkowania nowego pojazdu.

Rosnące rachunki na stacjach paliw działają jak silny impuls, ale nie zastąpią liczb. Kierowcy, którzy poświęcą chwilę na rzetelne policzenie kosztów całego okresu użytkowania auta – od zakupu przez paliwo i serwis, aż po późniejszą odsprzedaż – mają największą szansę skorzystać na zmianie napędu, zamiast jedynie zamienić jeden rodzaj wydatków na inny.