Jak upiec jagnięcinę, nie zamieniając piekarnika w tłusty koszmar

Soczysty udziec jagnięcy na świątecznym stole wcale nie musi oznaczać godzin szorowania piekarnika po rodzinnym obiedzie.

Wielu domowych kucharzy boi się jagnięciny właśnie przez bałagan, który zostaje po pieczeniu. Tłuszcz strzela, spływa po ściankach, przypala się na dnie i zamienia we wrośniętą skorupę. Istnieje jednak prosty, prawie zapomniany sposób, który skutecznie ogranicza ten problem i przy okazji poprawia smak mięsa.

Jagnięcina na święta bez stresu o piekarnik

Udziec jagnięcy to klasyk wielkanocnego stołu. Mięso jest delikatne, aromatyczne i pięknie prezentuje się na półmisku. Cena bywa wyższa niż w przypadku wieprzowiny, więc mało kto chce ryzykować kulinarną wpadkę. Kiedy do tego dochodzi wizja szorowania zapieczonego tłuszczu, część osób po prostu rezygnuje i wybiera prostsze mięsa.

A szkoda, bo problem wcale nie tkwi w samej jagnięcinie, tylko w sposobie jej pieczenia. Przy dobrze ustawionej temperaturze, odpowiedniej wysokości rusztu i jednym sprytnym akcesorium, pieczenie staje się o wiele bardziej przewidywalne – i mniej brudzące.

Przeczytaj również: Co zrobić z resztkami pieczonego kurczaka, żeby nie jadać tego samego przez trzy dni

Sekretem czystszego piekarnika przy pieczeniu jagnięciny jest umiejętne wykorzystanie głębokiej, metalowej płyty, która przechwytuje tłuszcz i soki, zanim wylądują na ściankach.

Zapomniany pomocnik: głęboka blacha na tłuszcz

W większości piekarników od nowości znajduje się element, który często ląduje na dnie szafki i nikt o nim nie pamięta. Chodzi o metalową, zwykle emaliowaną lub ze stali nierdzewnej, głęboką płytę. Konstrukcyjnie przypomina nieco dużą brytfannę bez pokrywki – ma rant, utrzymuje płyny, można ją wsunąć na prowadnice w piekarniku.

W codziennym gotowaniu wiele osób używa wyłącznie płaskiej blachy lub naczynia żaroodpornego. Tymczasem ta głębsza płyta idealnie nadaje się do wyłapywania tłuszczu z pieczonego mięsa. Zatrzymuje skapujące soki, co mieści je w jednym miejscu, zamiast rozprowadzać po całym wnętrzu piekarnika.

Przeczytaj również: Ten prosty trik do ciasta francuskiego sprawia, że talerz z przekąskami znika w 10 minut

Jak ułożyć mięso i blachę, żeby działało

Klucz tkwi w ustawieniu elementów. Udziec jagnięcy nie powinien leżeć bezpośrednio w tej głębokiej blasze, jeśli zależy nam na czystych ściankach piekarnika i chrupiącej skórce. Lepsze rozwiązanie to kombinacja dwóch poziomów.

• Umieść ruszt z mięsem wyżej, tak aby ciepło opływało je ze wszystkich stron.
• Bezpośrednio pod rusztem wsuwaj głęboką blachę, która przechwytuje spadający tłuszcz.
• Nie stawiaj mięsa na samej blasze, jeśli chcesz uniknąć duszenia zamiast pieczenia.

Dzięki takiemu ustawieniu piekarnik działa jak klasyczna piekarnia: mięso ma dostęp do gorącego powietrza, a tłuszcz nie ma szans rozchlapać się po całym wnętrzu, bo spada dokładnie tam, gdzie powinien.

Przeczytaj również: Thermomix TM7 za 1599 euro: czy ten drogi robot naprawdę się opłaca?

Sprytne wykorzystanie tłuszczu i soków z pieczenia

Głęboka blacha nie służy wyłącznie do ochrony piekarnika. Z tego, co do niej skapnie, da się jeszcze sporo wycisnąć – dosłownie i w przenośni. Zamiast zostawiać na dnie sam tłuszcz, warto przygotować na blasze swoistą „bazę smakową”.

Na dno można wrzucić warzywa, które lubią powolne pieczenie i tłuszcz: marchew, cebulę, czosnek, seler, a nawet ćwiartki ziemniaków. Do tego porcja wody lub bulionu. W trakcie pieczenia płyn przechwytuje aromat mięsa, mieszając się z przyprawami i warzywami.

Pod koniec pieczenia zawartość blachy można przelać do rondla, odtłuścić (zdjąć nadmiar tłuszczu z wierzchu) i szybko zredukować na ogniu. W efekcie powstaje intensywny, domowy sos do podlania plastrów jagnięciny, bez użycia kostek rosołowych.

Głęboka blacha działa jak naturalny filtr: zamiast tłuszczu przypalonego na ściankach piekarnika, mamy skoncentrowany sos, którym da się polać mięso przy podaniu.

Ustawienia piekarnika, które wzmacniają działanie tej metody

Nawet najlepsza blacha nie pomoże, jeśli mięso będzie pieczone w zbyt wysokiej temperaturze od samego początku. Jagnięcina lubi start w nieco wyższej temperaturze dla zrumienienia, a później spokojne pieczenie w niższym zakresie.

Przy udźcu o wadze około 2 kilogramów sprawdza się prosty schemat:

Zbyt wysoka temperatura przez cały czas pieczenia sprawi, że tłuszcz bardziej strzela i szybciej osiada na ściankach. Stopniowanie żaru uspokaja sytuację, mięso piecze się równomiernie, a większość tłuszczu kończy tam, gdzie planowaliśmy – w blasze.

Dlaczego para w piekarniku naprawdę pomaga

Dodanie wody lub bulionu do głębokiej blachy to nie tylko sposób na sos. Tworząca się para wilgotnieje powietrze wewnątrz piekarnika. Jagnięcina, która zawiera sporo tłuszczu, ma wtedy mniejsze ryzyko wyschnięcia w środku. Skórka i tak się przyrumieni, bo znajduje się wyżej, bliżej grzałki, natomiast środek pozostanie bardziej soczysty.

Para ogranicza też zbyt gwałtowne przypalanie tego, co skapuje. Płyn chłonie tłuszcz, a dopiero później odparowuje. Dla domowego kucharza oznacza to mniej dymu i mniej czarnego nalotu na dnie piekarnika.

Jak konsekwentnie oszczędzać sobie szorowania

Jedno porządne pieczenie jagnięciny skończy się zawsze lekkim bałaganem, ale różnica między użyciem głębokiej blachy a jej brakiem bywa gigantyczna. Warto przyjąć kilka prostych nawyków, które działają razem z tym akcesorium.

• Zawsze wkładaj głęboką blachę pod ruszt, jeśli pieczesz tłuste mięso: jagnięcinę, kaczkę, boczek, żeberka.
• Na blachę dodawaj przynajmniej odrobinę wody – suchy tłuszcz przypala się znacznie szybciej.
• Nie wypełniaj blachy po brzegi warzywami, zostaw miejsce na soki z pieczenia.
• Po wyjęciu mięsa od razu zajmij się blaszką – ciepły tłuszcz łatwiej schodzi.

Jeśli obawiasz się zmywania samej blachy, można ją wcześniej wyłożyć papierem do pieczenia lub specjalną folią przeznaczoną do wysokich temperatur. Wtedy po wystudzeniu wystarczy zebrać zabrudzony papier, a sam metalowy element umyć znacznie szybciej.

Co z osobami, które nie mają takiej blachy

Starsze lub bardzo proste piekarniki czasem nie posiadają głębokiej płyty w zestawie. W takiej sytuacji spokojnie można użyć dużej brytfanny albo żaroodpornego naczynia ustawionego na niższym poziomie. Zasada pozostaje ta sama: mięso na ruszcie wyżej, naczynie łapiące tłuszcz niżej.

Warto tylko pamiętać, że szkło nagrzewa się inaczej niż metal. Jeśli używasz naczynia żaroodpornego, lepiej nie wlewać do niego lodowatej wody, kiedy jest już gorące, by uniknąć pęknięcia. Bezpieczniej jest wlać płyn od razu na początku lub użyć ciepłej wody.

Dlaczego ta metoda działa też poza świętami

Choć najczęściej myślimy o niej przy jagnięcinie na Wielkanoc, ta technika sprawdza się przy wielu innych daniach. Pieczony kurczak, kaczka z jabłkami czy karkówka z rusztu brudzą piekarnik w bardzo podobny sposób. Za każdym razem głęboka blacha na niższym poziomie zadziała tak samo dobrze.

Warto też spojrzeć na tę metodę z perspektywy oszczędności. Mniej spalonego tłuszczu na ściankach oznacza rzadszą potrzebę używania silnej chemii do czyszczenia piekarnika. To ulga zarówno dla portfela, jak i dla osób wrażliwych na zapachy środków czyszczących. A przy okazji – więcej energii można poświęcić na dopracowanie przypraw do jagnięciny niż na walkę z tłustymi zaciekiem na drzwiach piekarnika.