Szok w dziale nabiału: popularny deser mleczny tak tłusty jak camembert

W sklepie sięgamy po niego z przyzwyczajenia, często dla dzieci, z myślą o lekkim, „niewinnym” deserze mlecznym po obiedzie.

Tymczasem szczegółowa analiza konsumencka pokazała, że ten niepozorny produkt z półki z jogurtami potrafi mieć tyle tłuszczu, co porcja sera pleśniowego. Różnice między poszczególnymi wyrobami „naturalnymi” są tak duże, że sam napis na opakowaniu przestaje cokolwiek znaczyć.

Jogurt jogurtowi nierówny: co wykazała analiza UFC-Que Choisir

Francuska organizacja konsumencka UFC-Que Choisir prześwietliła 30 popularnych produktów mlecznych sprzedawanych jako „naturalne”. W zestawieniu znalazły się m.in. jogurty z mleka krowiego, koziego i owczego, serki homogenizowane oraz małe deserki twarogowe dla dzieci.

Badacze porównali trzy parametry na 100 g produktu:

• zawartość tłuszczu,
• ilość białka,
• zawartość wapnia.

Okazało się, że półka z „jogurtami naturalnymi” to tak naprawdę mieszanka produktów skrajnie różnych pod względem wartości odżywczych. Obok wyrobów praktycznie beztłuszczowych stoją takie, które pod kątem kaloryczności i zawartości tłuszczu bardziej przypominają ser niż lekki deser.

Na jednym końcu skali są jogurty 0% tłuszczu, na drugim – małe deserki, których jedna porcja dorównuje dwóm kromkom sera camembert pod względem ilości tłuszczu.

Które produkty wypadają najlżej, a które najmocniej tuczą

UFC-Que Choisir ułożyła produkty od „najlżejszych” do „najcięższych” pod kątem tłuszczu. Zestawienie pokazuje, że sama nazwa na wieczku mówi niewiele.

Produkty mleczne z najmniejszą ilością tłuszczu

Na górze listy znalazły się wyroby praktycznie beztłuszczowe, które rzeczywiście mogą pasować do diety o obniżonej kaloryczności:

• jogurty naturalne 0% z mleka krowiego, koziego i owczego,
• odtłuszczony skyr,
• jogurty częściowo odtłuszczone z mleka krowiego.

Te produkty mają zwykle niewiele kalorii, a jednocześnie dostarczają białka i wapnia. Dla osób kontrolujących masę ciała lub poziom cholesterolu to dość bezpieczny wybór, o ile nie są dosładzane.

Produkty bogatsze w tłuszcz – „zwykłe” już nie takie niewinne

Niżej w tabeli tłustości pojawiają się już produkty pełnotłuste, które wciąż uchodzą za „codzienny nabiał”:

• jogurty naturalne z mleka krowiego pełnego,
• jogurty z mleka owczego,
• jogurt z mleka koziego pełnego,
• pełnotłuste jogurty i serki z mleka owczego,
• serki z mleka koziego.

To wciąż wartościowe produkty, ale ich jedzenie „bez opamiętania” może łatwo podbić dzienne spożycie tłuszczu nasyconego. Największe zaskoczenie czeka na samym dole zestawienia.

Mały deser, wielka tłustość: pułapka popularnego serka dla dzieci

Najgrubszą kreską w raporcie zaznaczono dobrze znane małe serki sprzedawane w wąskich kubeczkach. W wielu domach trafiają na stół jako standardowy deser dla najmłodszych. Są kremowe, sycące i wyglądają niegroźnie dzięki małej porcji.

Analiza UFC-Que Choisir pokazała, że jeden taki serek może dostarczać tyle tłuszczu, co dwie kromki sera camembert, a do trzech razy więcej kalorii niż jogurt naturalny z częściowo odtłuszczonego mleka krowiego.

Organizacja wyliczyła, że średnio 100 g tych serków zapewnia około 140 kcal, co czyni je jednym z najbardziej kalorycznych produktów w kategorii „naturalny nabiał do łyżeczki”. Tymczasem wiele osób traktuje je jako „mały dodatek” do posiłku dziecka albo „coś lekkiego” po obiedzie.

Mniej wapnia, niż podpowiada intuicja

Kolejne zaskoczenie dotyczy wapnia. W potocznym wyobrażeniu taki deser uchodzi za produkt „na mocne kości”. Dane z porównania mówią coś innego: w kategorii produktów naturalnych wypada on pod względem zawartości wapnia raczej przeciętnie, a bywają jogurty, które mają go więcej przy mniejszej ilości tłuszczu.

Innymi słowy – spora porcja tłuszczu nasyconego nie przekłada się tu na szczególnie imponującą ilość składników mineralnych.

Problem śmieci: góra plastiku po kilku porcjach

UFC-Que Choisir zwróciła uwagę także na aspekt środowiskowy. Małe serki sprzedaje się zwykle w wielu miniaturowych kubeczkach, połączonych w zestaw. Każdy kubeczek to osobny plastikowy odpad, do tego dochodzą wieczka i folia zbiorcza.

Kilka takich deserów dla rodziny generuje znacznie więcej plastikowych śmieci niż jeden duży kubek jogurtu naturalnego o podobnej łącznej masie produktu.

W czasach, gdy wiele osób próbuje ograniczać jednorazowe opakowania, to kolejny argument za tym, żeby lepiej przyjrzeć się temu, co ląduje w koszyku.

Jak wybrać jogurt w sklepie, żeby się nie naciąć

W praktyce kluczowe okazuje się nie hasło z przodu opakowania, ale niewielka tabelka z tyłu. Dwa produkty stojące na tej samej półce, oba opisane jako „naturalne”, mogą się drastycznie różnić.

Na co patrzeć na etykiecie

Dobrym nawykiem jest też proste odniesienie: zestawić w myślach zawartość tłuszczu w jogurcie z tym, co znamy z sera pleśniowego. Jeśli deser mleczny zaczyna zbliżać się do takich wartości, trudno uznać go za „lekki”.

Jak rozsądnie układać nabiał w codziennym menu

Nabiał sam w sobie nie jest wrogiem zdrowej diety, ale liczy się forma i częstotliwość. Gęste, tłuste deserki mogą znaleźć miejsce w jadłospisie, lecz raczej jako rzadki dodatek, a nie codzienny stały punkt dnia – zwłaszcza dla dzieci i osób z nadwagą lub podwyższonym cholesterolem.

Dla większości osób lepiej sprawdzi się prosty schemat:

• na co dzień – jogurty naturalne 0% albo częściowo odtłuszczone, skyr, kefir,
• od czasu do czasu – pełnotłuste jogurty i serki, traktowane jak deser, a nie „dietetyczny” dodatek.

Warto też pamiętać, że „naturalny” nie zawsze znaczy „niesłodzony”. Część gęstych serków dla dzieci zawiera dodatkowe cukry lub słodziki. Połączenie wysokiej zawartości tłuszczu z cukrem tworzy produkt bardzo smaczny, ale mało sprzyjający zdrowej masie ciała.

Czy trzeba bać się tłuszczu w jogurcie?

Tłuszcz sam w sobie nie jest trucizną – organizm go potrzebuje. Problem pojawia się, gdy wiele tłustych produktów nakłada się w ciągu dnia: masło na kanapce, żółty ser, tłuste mięso, a do tego na deser gęsty serek przypominający profilem żywieniowym camembert.

W takiej sytuacji całkowita ilość tłuszczów nasyconych rośnie bardzo szybko, co sprzyja zaburzeniom lipidowym i chorobom układu krążenia. Świadomy wybór lżejszego jogurtu to prosty sposób, by zmniejszyć ten „tłuszczowy pakiet”, nie rezygnując całkiem z produktów mlecznych.

Dla rodziców dochodzi jeszcze jedna kwestia: dzieci często przywiązują się do konkretnego deseru i chcą go codziennie. Jeżeli jest to produkt o profilu zbliżonym do tłustego sera, to w perspektywie lat znacząco zwiększa ich kontakt z kaloriami i tłuszczem nasyconym. Wprowadzenie do kuchni dużych kubków jogurtu naturalnego, które można urozmaicić owocami, orzechami czy odrobiną miodu, pozwala zachować przyjemność z jedzenia, a jednocześnie trzymać w ryzach to, czego nie widać gołym okiem: gramów tłuszczu i kalorii w małym, niepozornym kubeczku.