Podatki 2026: Francuzi zbyt często zapominają o polach 1AK i 1BK, choć dają one ogromną ulgę podatkową

<strong>Coroczna deklaracja podatkowa we Francji wciąż budzi lęk i frustrację, a tysiące pracowników nieświadomie tracą setki euro rocznie.

Zmieniające się zasady, rosnąca popularność pracy zdalnej i mało intuicyjny formularz sprawiają, że wielu francuskich podatników nie korzysta z przysługujących im praw. Najczęściej pomijane są dwie niepozorne rubryki: 1AK i 1BK. W 2026 roku to właśnie tam może kryć się różnica między zwykłym rozliczeniem a bardzo korzystną optymalizacją podatkową, szczególnie dla osób, które choćby sporadycznie pracują z domu.

Praca zdalna, realne koszty i automatyczna ulga 10%

We Francji każdy pracownik etatowy korzysta z automatycznego, ryczałtowego odliczenia 10% od dochodów z pracy. Administracja skarbowa odejmuje tę kwotę bez żadnych dodatkowych formalności, uznając, że pokrywa ona typowe koszty zawodowe: dojazdy, zakup drobnego sprzętu, materiały biurowe czy część kosztów telepracy.

Co istotne, francuskie przepisy nie wymagają minimalnej liczby dni home office, by taka praca rodziła prawo do uznania kosztów służbowych. Wystarczy, że pracownik wykonuje obowiązki z domu choćby okazjonalnie – wtedy pojawiają się koszty, które można rozliczać.

Każdy dzień pracy zdalnej we Francji generuje koszty, które mogą albo zostać objęte ryczałtowym odliczeniem 10%, albo – przy spełnieniu warunków – szczegółowo ujęte w polach 1AK lub 1BK.

Gdy pracodawca płaci za home office: limity zwolnione z podatku

Część firm we Francji wypłaca pracownikom specjalne ryczałty na pokrycie wydatków związanych z telepracą: udział w czynszu, zużycie prądu, udział w opłacie za Internet, a czasem także drobny sprzęt. W wielu przypadkach pracownik nie musi podejmować żadnych działań, bo wszystko dzieje się po stronie pracodawcy i fiskusa.

Te dodatki mogą być zwolnione z podatku, ale tylko do określonej wysokości. Na rok 2025 francuska administracja przewidziała następujące limity zwolnienia dla ryczałtowych zwrotów za telepracę:

• 2,70 euro za każdy dzień pracy zdalnej,
• 59,40 euro miesięcznie,
• 626,40 euro rocznie.

Jeśli w przedsiębiorstwie obowiązuje układ zbiorowy regulujący telepracę, pułapy mogą jeszcze wzrosnąć – aż do 3,25 euro za dzień i do 780 euro w skali roku. Do tych kwot dodatki nie podlegają opodatkowaniu, co dla pracownika oznacza realny zysk netto.

Najczęstszy błąd? Podatnik nie sprawdza, czy te zwroty zostały prawidłowo zaklasyfikowane przez pracodawcę i urzędników, i czy nie znalazły się przypadkiem w rubryce dochodów do opodatkowania.

Francuski pracownik powinien przy składaniu deklaracji spojrzeć, czy zwroty kosztów za home office nie zostały doliczone do jego pensji brutto jako zwykłe wynagrodzenie.

Kiedy pola 1AK i 1BK stają się kluczowe

Automatyczny ryczałt 10% jest wygodny, ale nie zawsze najbardziej korzystny. W przypadku osób z wysokimi kosztami pracy zdalnej – większe mieszkanie, wyższe rachunki, drogi sprzęt – opłacalna bywa druga opcja: rozliczenie tzw. rzeczywistych kosztów uzyskania przychodu.

1AK i 1BK: co oznaczają te rubryki

W deklaracji podatkowej we Francji pola 1AK i 1BK służą właśnie do zgłoszenia łącznej kwoty rzeczywistych wydatków zawodowych:

• 1AK – dla pierwszego podatnika w gospodarstwie domowym,
• 1BK – dla współmałżonka lub partnera rozliczanego wspólnie.

Wpisanie tam konkretnej kwoty oznacza wyraźny wybór: podatnik rezygnuje z automatycznego ryczałtu 10% i zastępuje go sumą faktycznych, udokumentowanych kosztów.

Jedno pole, jedna decyzja: po wpisaniu kwoty w 1AK lub 1BK system od razu usuwa odliczenie 10% i zastępuje je pełną wysokością zadeklarowanych wydatków.

Nie można odliczać dwa razy tych samych wydatków

Francuskie prawo podatkowe jest w tej kwestii jednoznaczne. Jeśli pracownik:

• korzysta z ryczałtowego odliczenia 10% i
• otrzymuje od pracodawcy zwrot kosztów telepracy w ramach limitu zwolnionego z podatku,

nie ma już prawa doliczyć tych samych kosztów jako wydatków rzeczywistych w polu 1AK lub 1BK. Fiskus jasno przypomina: nie można otrzymać rekompensaty dwa razy za ten sam wydatek.

Wyjątek pojawia się dopiero wtedy, gdy faktyczne koszty znacznie przewyższają zarówno ryczałt 10%, jak i zwroty pracodawcy. W takiej sytuacji rozliczenie rzeczywistych kosztów może przynieść większe zmniejszenie podstawy opodatkowania.

Jakie wydatki można uwzględnić jako koszty rzeczywiste

Przy wyborze rozliczenia w polu 1AK/1BK francuski podatnik musi liczyć się z tym, że w razie kontroli administracja poprosi o konkretne dokumenty. Chodzi między innymi o:

• rachunki za Internet,
• faktury za sprzęt komputerowy i biurowy,
• koszty energii elektrycznej,
• część czynszu lub rat kredytu, proporcjonalną do powierzchni wykorzystywanej zawodowo,
• ewentualne wydatki na dostosowanie mieszkania do telepracy.

Wymagane jest realne, logiczne wyliczenie: ile procent mieszkania faktycznie służy jako biuro, ile godzin dziennie trwa praca zdalna, jak zmieniło się zużycie prądu. Administracja nie narzuca jednej metody, ale oczekuje spójnego i udokumentowanego podejścia.

Dlaczego wielu Francuzów wciąż ignoruje 1AK i 1BK

Rubryki 1AK i 1BK są w formularzu obecne od lat, ale pozostają jednymi z najmniej używanych. Wynika to z kilku zjawisk naraz: strachu przed pomyłką, braku wiedzy, przekonania, że „fiskus i tak wie lepiej” oraz rozproszonej komunikacji ze strony państwa.

Dla wielu osób sam fakt, że ryczałt 10% nalicza się automatycznie, staje się wymówką, by nie analizować bardziej skomplikowanych scenariuszy. Do tego dochodzi obawa, że wybór kosztów rzeczywistych sprowadzi na podatnika kontrolę, więc lepiej „nie wychylać się”.

Brak decyzji też jest decyzją – wybór ryczałtu 10% następuje automatycznie, jeśli podatnik nie wpisze nic w polach 1AK i 1BK.

Przykładowe scenariusze: kiedy gra jest warta świeczki

Wyobraźmy sobie francuskiego pracownika, który pracuje zdalnie trzy dni w tygodniu, w mieszkaniu 50 m², z czego 10 m² służy jako stałe biuro. Otrzymuje od pracodawcy ryczałt na telepracę w maksymalnej kwocie zwolnionej z podatku. W takiej sytuacji:

• ma już częściowy zwrot realnych kosztów od firmy,
• korzysta z ryczałtu 10%,
• doliczanie kolejnych kosztów w 1AK byłoby w wielu przypadkach ograniczone lub wręcz niedopuszczalne, jeśli dotyczyłyby dokładnie tych samych wydatków.

Inaczej wygląda scenariusz osoby, która nie dostaje żadnych dodatków za home office, a rachunki za prąd, Internet i czynsz rosną wyraźnie przez intensywną telepracę. Przy odpowiednio wysokich kosztach rzeczywistych, suma wpisana w 1AK może znacznie przekroczyć standardowe 10% i obniżyć podstawę opodatkowania o kilkaset, a nawet kilka tysięcy euro.

Jak podejść praktycznie do decyzji w 2026 roku

Przed wypełnieniem deklaracji za 2025 rok, składanej w 2026, francuski podatnik może poświęcić jedno popołudnie na proste ćwiczenie. Wystarczy zebrać rachunki, oszacować udział mieszkania i mediów w pracy zdalnej i zestawić wynik z informacją o tym, ile wyniosłoby odliczenie 10%. Ta porównawcza symulacja zwykle szybko pokazuje, która droga jest korzystniejsza.

Warto też sprawdzić paski płacowe: czy dodatki za telepracę zostały oznaczone jako zwroty kosztów, czy jako zwykłe wynagrodzenie. Jeśli trafiły do podstawy opodatkowania ponad ustawowe limity, może pojawić się margines do korekty i rozmowy z działem kadr lub księgowością.

Racjonalne zarządzanie polami 1AK i 1BK nie wymaga zaawansowanej wiedzy podatkowej, tylko kilku liczeń na kalkulatorze i podstawowej dokumentacji. Dla coraz większej grupy pracowników zdalnych we Francji to właśnie te dwa, skromne wiersze deklaracji mogą w 2026 roku zadecydować o tym, czy do domowego budżetu wróci kilkadziesiąt, czy kilkaset euro więcej.