Młody gigant czy ryzykowny fenomen? Ekspert od dopingu nie ufa Paulowi Seixasowi

19-letni kolarz z Francji wygrywa jak w grze komputerowej, a specjaliści od dopingu coraz głośniej pytają, skąd taki skok mocy.

Paul Seixas wszedł w sezon z rozmachem, jakiego w zawodowym peletonie dawno nie widziano u tak młodego zawodnika. Zwycięstwa, podia, jazda koło największych gwiazd – wszystko w kilka tygodni. Równolegle pojawiły się głosy zachwytu, ale też bardzo chłodne analizy, w których padają porównania do najbardziej kontrowersyjnych postaci współczesnego kolarstwa.

Nastolatek, który wszedł do elity bez pukania do drzwi

Sezon przyniósł Paulowi Seixasowi start w wymarzonym stylu. Już w pierwszym zawodowym występie, w wyścigu Tour do Algarve, wygrał etap i ostatecznie zakończył imprezę na drugim miejscu w klasyfikacji generalnej, tuż za Juanem Ayuso. Dla debiutanta to wynik, który normalnie buduje się przez lata.

Na tym nie koniec. Młody Francuz błyskawicznie potwierdził formę w kolejnych startach. Wygrał klasyk Ardeche Classic po solowym popisie, a chwilę potem dołożył drugie miejsce w Strade Bianche, gdzie przegrał tylko z Tadejem Pogačarem, absolutnym dominatorem tego wyścigu.

Seixas w kilka tygodni przeskoczył z poziomu „talent z nadzieją” do kategorii „nowa gwiazda, która już próbuje rywalizować z Pogačarem”.

W barwach zespołu Decathlon CMA CGM zaczął być przedstawiany jako lider zdolny w najbliższych latach walczyć o triumfy w największych wyścigach etapowych. Dla części kibiców to bajkowa historia. Dla części ekspertów – sygnał alarmowy.

Ekspert od dopingu patrzy na waty i mówi: „to jest za dużo”

Najgłośniejszy głos sceptycyzmu należy do Antoine’a Vayera, byłego trenera grupy Festina, który od lat analizuje wyniki i parametry mocy czołowych kolarzy, szukając sygnałów mogących wskazywać na niepokojące zjawiska w peletonie. Vayer publicznie przyznał, że śledzi rozwój Paula Seixasa od piętnastego roku życia, podobnie jak robił to z innymi francuskimi talentami, takimi jak David Gaudu czy Lenny Martinez.

W swoim najnowszym opracowaniu przedstawił zaktualizowany profil mocy Seixasa, przygotowany wspólnie z analitykami znanymi w środowisku kolarskim. Jak twierdzi, dane z ostatnich miesięcy wywracają wcześniejszy obraz do góry nogami.

Według analizy Vayera, zimowy postęp dziewiętnastolatka jest tak duży, że przesuwa go z poziomu „mutanta” na poziom „istoty z innej planety” – w jego słowniku to porównanie do Vingegaarda i Pogačara.

Vayer ocenia, że przy tak dynamicznym rozwoju naturalna granica możliwości Seixasa jeszcze daleko się nie zarysowała. I właśnie ta skala przyrostu budzi największe wątpliwości.

Wspinaczka, która zapaliła czerwone lampki

Kluczowym elementem analizy stał się konkretny fragment trasy – podjazd Saint-Romain de Lerps, wykorzystywany między innymi podczas Drome Classic, a wcześniej na mistrzostwach Europy, gdzie mocno błyszczał Tadej Pogačar. To idealny odcinek do porównywania występów, bo warunki terenowe pozostają porównywalne, a różnice w czasie i mocy da się przeliczyć na konkretną wydolność.

Na tym podjeździe Paul Seixas pojechał najlepsze 15 minut i 42 sekundy w swojej dotychczasowej karierze. Według wyliczeń Vayera oznacza to średnią około 491 watów przeliczeniowych przez cały czas trwania wysiłku. Dla zawodnika w wieku 19 lat to wynik z najwyższej półki, zbliżony do rekordowych wspinaczek największych gwiazd.

Z analizy wynika, że przy idealnie dopasowanej końcówce pod górę Seixas może sięgnąć nawet po stabilne 500 watów przez 15 minut – poziom zarezerwowany zwykle dla absolutnego topu wchodzącego w szczyt kariery, a nie dla zawodnika u progu dorosłości.

Co istotne, według wyliczeń Vayera Seixas był na tym podjeździe zaledwie cztery sekundy wolniejszy od rekordu ustanowionego przez Pogačara na mistrzostwach Europy. Od kogoś, kto dopiero co wszedł do zawodowego peletonu, to sygnał bardzo mocny i jednocześnie dla wielu obserwatorów zaskakujący.

Skok o 8–10 procent w pół roku

Najwięcej pytań rodzi tempo, w jakim ten poziom został osiągnięty. Vayer przypomina wcześniejsze wyniki Seixasa. Już jako siedemnastolatek bił rekordy Lenny’ego Martineza i innych rówieśników na wymagających alpejskich trasach, choć różnice nie były wtedy ogromne. W ciągu ostatnich miesięcy wykres poszedł jednak ostro w górę.

Według prezentowanych danych, wydolność młodego Francuza na kluczowych odcinkach miała ulec poprawie o 8 do 10 procent w zaledwie pół roku. W kolarstwie zawodowym, na już wysokim poziomie sportowym, tak gwałtowny wzrost to rzadkość.

• Przyrost 1–3% – typowy efekt dobrze przepracowanej zimy u dojrzałego zawodnika
• Skok 4–6% – bardzo udany okres przygotowawczy, często po zmianie treningu lub sprzętu
• Skok 8–10% – zdaniem wielu specjalistów wartość skrajna, która zwykle wymaga wyjątkowych wyjaśnień

Vayer wprost pisze, że taki poziom przyrostu „to o wiele za dużo” jak na tak krótki czas. Zadaje też pytanie, skąd dziewiętnastolatek czerpie tak potężną „energię”, sugerując, że czysta matematyka wytrzymałościowa przestaje mu się spinać.

Gdzie kończy się zachwyt talentem, a zaczyna nieufność

Historia kolarstwa sprawiła, że wszelkie nagłe eksplozje formy budzą natychmiastowe skojarzenia z nielegalnym wspomaganiem. Od afery Festiny, przez epopeję Lance’a Armstronga, po nowsze kontrowersje, kibice nauczyli się patrzeć na sensacyjne wyniki z dużą rezerwą. Seixas wchodzi w tę rzeczywistość w najmniej komfortowy sposób – jako supertalent pojawiający się nagle w czołówce, z danymi mocy przypominającymi już teraz wartości Pogačara.

Publiczna dyskusja toczy się więc na dwóch torach. Z jednej strony pojawiają się głosy, że mamy do czynienia z wyjątkowym, wcześnie dojrzewającym organizmem, który korzysta z nowoczesnego treningu, lepszego odżywiania, wysokiej klasy sprzętu i dokładnych analiz danych. Z drugiej – specjaliści od dopingu, tacy jak Vayer, wskazują na konkretny procentowy skok wydolności i jego korelację z błyskawicznym wejściem do ścisłej czołówki.

W tle powraca odwieczne pytanie: czy współczesny peleton naprawdę wyszedł z epoki ciężkiego dopingu, czy po prostu nauczył się lepiej ukrywać nienaturalne zjawiska za językiem „mocy” i „watów na kilogram”.

Dlaczego liczby z watomierza budzą tyle emocji

Nowoczesne kolarstwo opiera się w dużym stopniu na pomiarze mocy. Każdy zawodnik ściga się z miernikiem, który zapisuje, ile watów generują jego nogi w danym momencie. Analiza takich danych przez lata pozwoliła wyznaczyć orientacyjne granice ludzkich możliwości, zwłaszcza na podjazdach.

Specjaliści porównują wartości w czasie, na tych samych odcinkach, przy zbliżonej wadze zawodnika i zbliżonych warunkach. Jeżeli nagle któryś kolarz zaczyna jeździć dłużej na poziomie zarezerwowanym dotąd dla absolutnych rekordzistów, pojawia się pytanie, co stoi za takim postępem. W przypadku młodych talentów pozostaje margines na naturalny rozwój organizmu, lecz im wyższa wyjściowa forma, tym mniej miejsca na spektakularne skoki.

Co takie kontrowersje znaczą dla kariery dziewiętnastolatka

Nawet jeśli wobec obecnych wyników Seixasa nie ma żadnego formalnego zarzutu, sama publiczna dyskusja potrafi mocno obciążyć psychikę zawodnika. Młody lider musi jednocześnie ścigać się na najwyższym poziomie, rosnąć jako sportowiec i mierzyć się z insynuacjami, że jego talent ma podejrzane źródło.

Dla zespołu Decathlon CMA CGM to z kolei test transparentności. Ekipa, która stawia na wizerunek nowoczesnej, przejrzystej struktury, stoi przed zadaniem jasnego komunikowania sposobu pracy z młodymi gwiazdami. W erze analityki coraz częściej mówi się o otwartym udostępnianiu danych, publikowaniu profili mocy czy wykonywaniu dodatkowych testów, aby budować zaufanie kibiców.

Jeśli Paul Seixas utrzyma obecny poziom osiągów przez kolejne sezony, presja pytań raczej wzrośnie niż spadnie. Z drugiej strony, ewentualne wahania formy mogą zostać zinterpretowane jako naturalne fale rozwoju u bardzo młodego zawodnika. Każdy scenariusz będzie szczegółowo rozkładany na czynniki pierwsze przez specjalistów i komentatorów.

Jak rozróżnić fenomen od ryzyka w kolarstwie

Sprawa Seixasa dobrze pokazuje szerszy problem dla całej dyscypliny: gdzie postawić granicę między zachwytem nad fenomenalnym talentem a zdrową, naukowo uzasadnioną podejrzliwością. W praktyce kluczowe stają się trzy obszary.

Dla kibica kolarstwa to dobra okazja, by lepiej zrozumieć, co kryje się za suchymi liczbami, które dziś tak często pojawiają się w transmisjach i analizach. 500 watów przez kwadrans nie mówi wiele, dopóki nie odniesiemy tego do masy ciała, historii treningu czy realiów danej trasy. Dopiero wtedy widać, czy mówimy o znakomitym, ale mieszczącym się w widełkach wyniku, czy o czymś, co wychodzi poza to, co dotąd znaliśmy.

Sprawa młodego Francuza pokaże też, czy kolarstwo rzeczywiście nauczyło się reagować na niepokojące sygnały, zanim przerodzą się w kolejną wielką aferę. A dla samego Paula Seixasa to sprawdzian, jak daleko można zajść, gdy ogromny talent styka się z bezlitosnym mikroskopem danych, podejrzeń i oczekiwań całej branży.